टोकियो — जापानको नयाँ गठित प्रतिपक्षी दल आमनिर्वाचनमा नराम्ररी पराजित भएपछि अहिले अस्तित्व जोगाउने सङ्घर्षमा पुगेको छ । प्रधानमन्त्री सानाए ताकाइची नेतृत्वको सत्तारुढ रूढीवादी गठबन्धनले भारी जनसमर्थन पाएपछि मध्यमार्गी राजनीतिक शक्तिको भविष्य नै अन्योलमा परेको विश्लेषकहरूले बताएका छन् ।
निर्वाचन परिणामपछि दलका शीर्ष नेताहरूले जिम्मेवारी स्वीकार गर्दै राजीनामा घोषणा गरेका छन् । मध्यमार्गी र उदारवादी मतदातालाई एउटै छातामुनि ल्याउने उद्देश्यले बनाइएको गठबन्धन उल्टै मतदातालाई आकर्षित गर्न असफल भएको भन्दै पार्टीभित्र असन्तुष्टी बढेको छ । नयाँ नेतृत्वले अब विभाजित मनोविज्ञानलाई समेट्दै दललाई एकताबद्ध राख्नु पर्ने कठिन चुनौती सामना गरेको देखिन्छ ।
निर्वाचनअघि भन्दा दलको शक्ति झण्डै एकतिहाइमा झरेको छ । तल्लो सदनमा ४९ सिटमा सीमित भएको यो दल सत्तारुढ पक्षले जितेको ३५२ सिटको विशाल बहुमतको तुलनामा निकै कमजोर बनेको छ । दुई विपक्षी शक्तिबीच हतारमा गरिएको अप्रत्याशित गठबन्धनप्रति मतदातामा विश्वास नजागेको विश्लेषण गरिएको छ ।
पूर्व डेमोक्रेटिक पार्टी अफ जापानसँग जोडिएका धेरै अनुभवी नेताहरू निर्वाचनमा पराजित हुनु पनि ठूलो राजनीतिक संकेतका रूपमा हेरिएको छ । सन् २००९ देखि २०१२ सम्मको यस पार्टीको शासनकाल राजनीतिक अस्थिरताले भरिएको स्मृतिले मतदातालाई बारम्बार नेतृत्व परिवर्तनप्रति सशंकित बनाएको मानिन्छ । त्यसपछि एलडीपीका शिन्जो आबेको लामो शासनले स्थायित्वको छवि बनाएको थियो, जसको प्रभाव अहिले पनि देखिएको विश्लेषकहरू बताउँछन् ।
निर्वाचनअघि संवैधानिक लोकतान्त्रिक पार्टी र लामो समय एलडीपीसँग सहकार्य गरेको कोमेइतो पार्टीलाई जोडेर बनाइएको ‘सेन्ट्रिस्ट रिफर्म एलायन्स’ ले राजनीतिक पुनर्संरचनाको नारा उठाए पनि त्यो मतदातामाझ प्रभावकारी हुन सकेन । पार्टीले परमाणु ऊर्जा हटाउने र सुरक्षा नीतिसम्बन्धी आफ्ना पुराना अडान कमजोर बनाएको आरोपसमेत लागेको छ, जसले उदार मतदातामा निराशा पैदा गरेको बताइएको छ ।
सर्वेक्षणहरूका अनुसार करिब ६० प्रतिशत मतदाताले यस पार्टी “तयारीविहीन” रहेको बताएका छन् भने धेरै समर्थकहरूले पूर्व प्रतिद्वन्द्वी दलहरूको एकताले पार्टीको स्पष्ट पहिचान हराएको ठानेका छन् । सामाजिक सञ्जालमार्फत युवा मतदाता तान्ने प्रयास पनि प्रभावकारी बन्न सकेन । कतिपय परम्परागत समर्थकहरू सत्तारुढ एलडीपी वा नयाँ प्रविधिमुखी दलतर्फ सरेका छन् ।
पार्टीभित्रको शक्ति सन्तुलन पनि चुनौतीपूर्ण देखिएको छ । निर्वाचित सांसदहरूमध्ये कोमेइतो पृष्ठभूमिका सदस्य बढी भएकाले नेतृत्व र नीति समन्वयमा कठिनाइ आउने अनुमान गरिएको छ । विश्लेषकहरूका अनुसार यस्तो असन्तुलनले दललाई एकीकृत रूपमा सञ्चालन गर्न अझ जटिल बनाउनेछ ।
यद्यपि केही राजनीतिक विश्लेषकहरूले पुरानो नेतृत्वको पराजयलाई नयाँ पुस्ता उदाउने अवसरका रूपमा पनि हेरेका छन् । उदार मतदाताले आफूलाई प्रतिनिधित्व गर्ने स्पष्ट विकल्प खोजिरहेको संकेत देखिएको उनीहरूको भनाइ छ ।
अब दलको पुनर्निर्माणको जिम्मा नयाँ नेतृत्वमा जानेछ । नेतृत्वका लागि जुन्या ओगावा र ताकेशी शिनाबीच प्रतिस्पर्धा हुँदैछ । तल्लो सदनका ४९ सांसदको मतबाट नयाँ नेता चयन गरिनेछ ।
यस पराजयले जापानको उदार तथा मध्यमार्गी राजनीतिलाई गम्भीर मोडमा पुर्याएको छ । तर यही संकटले भविष्यमा नयाँ स्वरूपको प्रतिपक्षी शक्ति जन्माउने सम्भावना पनि रहेको विश्लेषण गरिएको छ ।
