टोकियो – विकसित मुलुक जापानमा ‘एक्लोपन’ र ‘सामाजिक अलगाव’ एक गम्भीर मानवीय संकटका रूपमा उब्जिएको छ । जापानको नेसनल पुलिस एजेन्सीले सार्वजनिक गरेको पछिल्लो तथ्याङ्कअनुसार सन् २०२५ मा मात्रै ७६ हजार ९ सय ४१ व्यक्तिहरू आफ्नै घरमा मृत अवस्थामा फेला परेका छन् ।
यी सबै व्यक्तिहरू घरमा एक्लै बसोबास गरिरहेका थिए र मृत्युको समयमा उनीहरूको साथमा कोही पनि थिएन । प्रहरीका अनुसार गत वर्ष देशभरि प्रहरीले बुझेका कुल २ लाख ४ हजार ५ सय ६२ शवहरूमध्ये झन्डै एक तिहाइ सङ्ख्या यी ‘एक्लो मृत्यु’को रहेको छ ।
तथ्याङ्कले जापानको बुढ्यौली लाग्दै गरेको समाजको भयावह तस्बिर चित्रण गरेको छ । घरमा एक्लै मृत भेटिनेहरूमध्ये ७६.६ प्रतिशत अर्थात् ५८ हजार ९ सय १९ जना ६५ वर्ष वा सोभन्दा माथिका ज्येष्ठ नागरिक रहेका छन् । यो सङ्ख्या सन् २०२४ को तुलनामा ८ सय ७५ ले बढी हो ।
ढिलो गरी शव फेला पर्ने समस्या (कोरित्सुशी)
एक्लै मृत्यु भएकामध्ये धेरैजसोको शव केही दिनभित्रै फेला परे पनि ठुलो सङ्ख्यामा शवहरू हप्तौँसम्म बेवारिसे अवस्थामा रहेका थिए । तथ्याङ्कअनुसार:
- २८,३९८ जनाको शव मृत्यु भएकै दिन वा भोलिपल्ट फेला परेको थियो ।
- १५,८६५ जनाको शव २ देखि ३ दिनभित्र फेला परेको थियो ।
तर, २२,२२२ वटा घटना (कुल सङ्ख्याको २८.९%) यस्ता थिए, जहाँ शव फेला पार्न ८ दिन वा सोभन्दा बढी समय लागेको थियो । सरकारले यस्तो ढिलो गरी फेला पारिने मृत्युलाई ‘कोरित्सुशी’ (अर्थात् ‘विच्छेदित’ वा ‘एक्लो मृत्यु’) भन्ने गरेको छ । यीमध्ये ७ हजार १ सय ४८ जनाको शव एक महिनापछि र २०८ जनाको शव त एक वर्षभन्दा बढी समयपछि मात्र फेला परेको थियो ।
किन बढ्दै छ यो समस्या ?
विज्ञहरूका अनुसार जापानमा घट्दो विवाह दर, एकल परिवारमा बस्ने चाहना र वृद्धवृद्धाको बढ्दो जनसङ्ख्या नै यसको मुख्य कारण हो । विशेष गरी अवकाशपछि पुरुषहरू समाज र छिमेकीबाट टाढिने तथा सामाजिक संवादमा कम संलग्न हुने भएकाले उनीहरूमा ‘सामाजिक अलगाव’ को जोखिम बढी देखिएको छ ।
जापान सरकारले विगत दुई वर्षदेखि यस्ता घटनाहरूको तथ्याङ्क संकलन र सार्वजनिक गर्न थालेको छ । सामाजिक सञ्जाल र छिमेकीसँगको सम्बन्ध पातलिँदै जाँदा उत्पन्न भएको यो समस्यालाई सम्बोधन गर्न सरकारले विशेष कार्यक्रमहरू ल्याउने तयारी गरिरहेको छ ।
