जापानले भिसा शुल्क र प्रस्थान कर बढाउने, ४० वर्षयताकै पहिलो वृद्धि

टोकियो – जापानले सन् २०२६ देखि भिसा शुल्क बढाउने र प्रस्थान करमा वृद्धि गर्ने भएको छ । यो निर्णयसँगै लामो समयदेखि यथावत् रहेका शुल्कहरूमा परिवर्तन आउने भएको हो । जापानले G7 राष्ट्रहरूका मापदण्ड अनुरूप आफ्ना शुल्कहरूलाई अद्यावधिक गर्ने जनाएको छ ।

अधिकारीहरूका अनुसार यो परिवर्तन लामो समयदेखि आवश्यक थियो । जापानको भिसा र प्रवेश शुल्क विकसित राष्ट्रहरूमध्ये सबैभन्दा कम छन्, र केही शुल्कहरू त ४० वर्षभन्दा बढी समयदेखि परिवर्तन भएका छैनन् । तर, यस निर्णयमा आन्तरिक राजनीतिको पनि भूमिका रहेको देखिन्छ । मुद्रास्फीतिले स्थानीय घरपरिवारलाई दबाब दिइरहेकाले सरकारले नागरिकमा कर बढाउन हिचकिचाएको छ, जसले गर्दा विदेशी पर्यटकहरूलाई शुल्क वृद्धिको सजिलो लक्ष्य बनाइएको छ ।

४० वर्षमा पहिलो पटक भिसा शुल्क वृद्धि
सन् १९७८ यता जापानले भिसाको मूल्य अद्यावधिक गरेको थिएन, तर सन् २०२६ मा यो परिवर्तन हुँदैछ । हाल, एकल-प्रवेश भिसाको शुल्क करिब ¥३,००० (लगभग US$२०) र बहु-प्रवेश भिसाको शुल्क ¥६,००० छ । सरकारले नयाँ दर घोषणा गरिसकेको छैन, तर जापानका शुल्कहरूलाई अन्य G7 र OECD देशहरूको नजिक ल्याइने जनाएको छ । तुलनाका लागि:-

• जापान: एकल-प्रवेश भिसाको लागि लगभग ¥३,०००

• संयुक्त राज्य अमेरिका: $१८५ (≈ ¥२८,०००)

• संयुक्त अधिराज्य: U.S.$१७७ (≈ ¥२७,०००)

• फ्रान्स / जर्मनी / इटाली: €९० (≈ ¥१५,०००)

• क्यानाडा: C$१०० (≈ ¥११,०००)

• अष्ट्रेलिया: AU$१५० (≈ ¥१४,०००)

प्रस्थान करमा वृद्धि
जापानको प्रस्थान कर हाल प्रति व्यक्ति ¥१,००० तोकिएको छ र यो टिकटको मूल्यमा समावेश हुन्छ । सरकारले अब यसलाई बढाउन खोजेको छ, र नयाँ दर निर्धारण गर्न अमेरिका जस्ता देशका उदाहरणहरू हेरिरहेको छ, जहाँ यस्ता शुल्कहरू लगभग ¥३,३०० छन् । थप आम्दानी, सिद्धान्ततः, विमानस्थलको भीड कम गर्न, पर्यटन पूर्वाधार सुधार गर्न र विस्तारित निःशुल्क उच्च विद्यालय शिक्षाका लागि खर्च गरिनेछ ।

अन्य शुल्क परिवर्तनहरूसँगै, अधिकारीहरूले वार्षिक आम्दानी करिब ¥३०० बिलियन पुग्न सक्ने अनुमान गरेका छन् । जापानी नागरिकहरूमा पर्ने असर कम गर्न, उनीहरूले राहदानी नवीकरण शुल्क घटाउने विचार गरिरहेका छन् ।

जापानले सन् २०२८ मा अमेरिकाको ESTA कार्यक्रमको ढाँचामा जापान इलेक्ट्रोनिक सिस्टम फर ट्राभल अथोराइजेशन (JESTA) पनि ल्याउनेछ । भिसा-मुक्त राष्ट्रहरू (जसमा अमेरिका, बेलायत, र अष्ट्रेलिया समावेश छन्) बाट आउने यात्रुहरूले जापान प्रवेश गर्नुअघि राहदानी र यात्रा विवरणसहित अनलाइन दर्ता गर्नुपर्नेछ ।

सरकारले यसका लागि सानो प्रशोधन शुल्क, सम्भवतः ¥६,००० जति, लिने योजना बनाएको छ । सरकारले यसले सीमा सुरक्षालाई सुदृढ गर्ने र भित्रिने आगन्तुकहरूलाई राम्रोसँग ट्र्याक गर्न मद्दत गर्ने बताएको छ । यद्यपि, केहीले यो थप कदमले छोटो अवधिको यात्रा योजनाहरूलाई जटिल बनाउन सक्ने चिन्ता व्यक्त गरेका छन् ।

अत्यधिक हस्तक्षेप ?
सत्तारुढ लिबरल डेमोक्रेटिक पार्टी (एलडिपी) भित्र, केही सांसदहरू पर्यटकहरूका लागि कर-मुक्त किनमेल खारेज गर्न चाहन्छन्, यो तर्क गर्दै कि पुनःबिक्रीका लागि गरिने थोक खरिदहरू ‘पर्यटन-उन्मुख जापान’को अवधारणामा मिल्दैनन् ।

धेरैजसो यात्रुहरूले सामान्य शुल्क वृद्धिको कारण जापान यात्रा रद्द गर्ने छैनन् । तर उद्योगका जानकारहरू यस कदमलाई पर्खाल भन्दा पनि फिल्टरका रूपमा हेर्छन्- जसले ‘खराब पर्यटकहरू’लाई बाहिर राख्न र ‘राम्रा पर्यटकहरू’का लागि जापानलाई आकर्षक बनाउन पर्याप्त दबाब दिनेछ ।

यद्यपि, वास्तविक अवरोध मूल्य नभई कागजी कार्य हो। यदि कसैले भ्रमणका लागि हजारौं खर्च गरिसकेको छ भने, उच्च भिसा शुल्कले खासै फरक पार्दैन- तर झन्झटिलो कागजी कार्यले फरक पार्न सक्छ । सन् २०२५ मा आगन्तुकहरूको संख्या ४ करोड नाघ्ने अपेक्षा र विदेशी-विरोधी भावना बढ्दै गएको अवस्थामा, जापानमा अझ धेरै नियम परिवर्तन र कसलाई र कसरीस्वागत गर्ने भन्नेमा कडा नियन्त्रणको अपेक्षा गर्न सकिन्छ ।